Metrowiec – przepis na tradycyjne ciasto

Jeśli lubisz efektowne, „tortowe” ciasta na rodzinne spotkania, metrowiec będzie idealnym wyborem. To połączenie dwóch puszystych biszkoptów z aksamitnym kremem budyniowym i błyszczącą polewą czekoladową. Zapraszam, krok po kroku pokażę Ci, jak przygotować tradycyjnego metrowca, który zawsze robi wrażenie na stole.

Składniki

• 220 g mąki pszennej tortowej do ciasta kakaowego
• 240 g mąki pszennej tortowej do ciasta waniliowego
• 7 łyżek kakao ciemnego (około 30 g)
• 8 średnich jajek (po 4 jajka do każdego ciasta)
• 250 g drobnego cukru (130 g do ciasta ciemnego, 120 g do jasnego)
• 2 saszetki cukru z wanilią (po 1 do każdego ciasta)
• 17 łyżek wody (9 łyżek do ciasta ciemnego, 8 łyżek do jasnego)
• 17 łyżek oleju roślinnego o neutralnym smaku (9 do ciasta ciemnego, 8 do jasnego)
• 3 łyżeczki proszku do pieczenia (po 1,5 łyżeczki do każdego ciasta)
• sól – po szczypcie do każdego ciasta
• 1 litr mleka 2%
• 200 g cukru do kremu budyniowego
• 1 saszetka cukru z wanilią do kremu
• 5 żółtek
• 160 g mąki pszennej tortowej do budyniu (około 1 szklanka)
• 300 g miękkiego masła do kremu
• 150 g śmietanki kremówki 30% do polewy
• 150 g gorzkiej lub deserowej czekolady
• drobne ozdoby cukrowe lub posypka czekoladowa – opcjonalnie

Składniki wystarczą na bardzo długie ciasto o łącznej długości około 60–65 cm, czyli około 20–24 ukośne porcje.

Sposób wykonania

1. Przygotowanie budyniu do kremu
   Zadbaj, by masło do kremu stało już na blacie i powoli miękło. Do rondla wlej 500 ml mleka, wsyp 200 g cukru i saszetkę cukru z wanilią. Podgrzewaj na średniej mocy aż do zagotowania, co jakiś czas mieszając. W osobnej misce wymieszaj dokładnie pozostałe 500 ml mleka z 5 żółtkami i 160 g mąki pszennej. Masa musi być idealnie gładka i bez grudek. Kiedy mleko w rondlu zawrze, zmniejsz ogień do minimum i cienkim strumieniem wlej mieszankę mleka, mąki i żółtek, intensywnie mieszając trzepaczką. Gotuj, cały czas mieszając, aż budyń mocno zgęstnieje i ponownie „mrugnie” wrzeniem. Mieszaj jeszcze około 30–60 sekund, aby mąka dobrze się zaparzyła.

2. Studzenie budyniu
   Gęsty budyń przełóż do miski, powierzchnię przykryj folią spożywczą lub przeciętym woreczkiem śniadaniowym tak, aby dotykała kremu. Dzięki temu nie powstanie kożuch. Odstaw do całkowitego wystudzenia w temperaturze pokojowej. Budyń nie może trafić do lodówki i musi mieć tę samą temperaturę co masło.

3. Ciasto kakaowe – przygotowanie składników
   Piekarnik nagrzej do 175°C, funkcja góra–dół. W misce wymieszaj 220 g mąki tortowej z 3 łyżkami kakao i 1,5 łyżeczki proszku do pieczenia. Formę keksową o długości około 30 cm i szerokości około 10 cm wysmaruj cienko olejem lub masłem i obsyp bułką tartą, ewentualnie wyłóż spód papierem do pieczenia.

4. Ciasto kakaowe – ubijanie masy jajecznej
   Do dużej miski wsyp 130 g drobnego cukru oraz szczyptę soli. Wbij 4 średnie jajka. Ubijaj mikserem na wysokich obrotach przez 7–10 minut, aż powstanie bardzo puszysta, gęsta i jasna masa, a cukier całkowicie się rozpuści. Kiedy piana będzie już stabilna, zmniejsz obroty miksera do średnich. Wlej powoli 9 łyżek oleju, a następnie 9 łyżek wody. Lej w środek misy, nie po ściankach. Miksuj tylko do połączenia składników.

5. Łączenie ciasta kakaowego
   Do masy jajecznej wsyp wymieszane składniki sypkie. Wymieszaj delikatnie szpatułką, wykonując ruchy od spodu ku górze, aby nie zniszczyć napowietrzenia. Mieszaj tylko do połączenia mąki. Gotowe ciasto przelej do przygotowanej keksówki, wyrównaj powierzchnię i wstaw do nagrzanego piekarnika. Piecz około 35–40 minut. Pod koniec pieczenia sprawdź suchym patyczkiem. Po upieczeniu uchyl lekko drzwi piekarnika, odczekaj 5 minut, wyjmij formę, delikatnie oddziel ciasto od boków nożem i przełóż je na kratkę do całkowitego wystudzenia.

6. Ciasto waniliowe – przygotowanie składników
   Umyj i osusz keksówkę. W misce wymieszaj 240 g mąki tortowej z 1,5 łyżeczki proszku do pieczenia i saszetką cukru z wanilią. Formę przygotuj tak samo jak poprzednio. Piekarnik ponownie nastaw na 175°C, góra–dół.

7. Ciasto waniliowe – masa jajeczna
   Do dużej miski wsyp 120 g drobnego cukru i dodaj szczyptę soli. Wbij 4 jajka. Ubijaj na wysokich obrotach, aż masa stanie się jasna, gęsta i mocno napowietrzona. Zwykle trwa to 7–10 minut. Zmniejsz obroty miksera, wlej 8 łyżek oleju, a następnie 8 łyżek wody. Miksuj krótko, wyłącznie do połączenia.

8. Łączenie ciasta waniliowego
   Do ubitej masy przesyp mieszankę sypkich składników. Delikatnie wymieszaj szpatułką, starając się nie „odgazować” ciasta. Przelej masę do keksówki, wyrównaj wierzch i wstaw do piekarnika. Piecz około 35–40 minut, do suchego patyczka. Po upieczeniu uchyl drzwi piekarnika na kilka minut, wyjmij ciasto z formy i ostudź całkowicie na kratce. Najwygodniej jest piec ciasta dzień wcześniej i zawinąć wystudzone bochenki w folię spożywczą. Następnego dnia kroją się równo.

9. Przygotowanie kremu budyniowego
   Kiedy budyń osiągnie temperaturę pokojową, a masło będzie miękkie i plastyczne, przełóż 300 g masła do wysokiej miski. Ubijaj mikserem na najwyższych obrotach przez kilka minut, aż stanie się bardzo jasne i puszyste. Następnie dodawaj wystudzony budyń łyżka po łyżce, za każdym razem dokładnie miksując, aż porcja całkowicie się połączy. Nie ubijaj zbyt długo po dodaniu ostatniej porcji budyniu, aby krem się nie zwarzył. Gotowy krem powinien być gęsty, jedwabisty i trzymać formę.

10. Krojenie ciast
    Wystudzone bochenki ciasta kakaowego i waniliowego połóż obok siebie na desce. Ostrym nożem kroj je na kromki o grubości około 1,5–2 cm. Staraj się, aby wszystkie plastry były zbliżonej szerokości. Dzięki temu złożony metrowiec będzie równy i stabilny.

11. Składanie metrowca
    Pierwszą kromkę ciasta (najlepiej jasną) połóż na desce. Posmaruj ją kremem warstwą o grubości około 0,5 cm. Przyłóż kromkę z ciasta kakaowego, lekko dociśnij. Kolejną kromkę znów posmaruj kremem i doklejaj naprzemiennie: raz jasne, raz ciemne ciasto. W ten sposób powstanie bardzo długi „bochenek”. Możesz od razu podzielić go na dwie części, aby łatwiej zmieściły się w lodówce. Na koniec użyj reszty kremu, żeby cienko posmarować wierzch i boki, wypełniając wszystkie szczeliny między plasterkami.

12. Chłodzenie przed polewą
    Złożone ciasto owiń lekko folią lub przykryj pojemnikiem i wstaw do lodówki na minimum 4 godziny. Masa budyniowa musi wyraźnie stężeć, aby metrowiec był stabilny podczas polewania czekoladą i krojenia.

13. Polewa czekoladowa
    Do małego rondelka wlej 150 g śmietanki 30% i podgrzewaj na małym ogniu, aż będzie gorąca, ale jeszcze nie zacznie się gotować. Zdejmij garnek z palnika. Dodaj 150 g posiekanej gorzkiej lub deserowej czekolady. Odczekaj około minutę, a następnie mieszaj do uzyskania gładkiej, błyszczącej polewy. Jeśli czekolada nie chce się całkowicie rozpuścić, możesz bardzo krótko postawić garnek z powrotem na minimalnym ogniu, cały czas mieszając.

14. Oblanie ciasta i dekoracja
    Schłodzone metrowce połóż na kratce ustawionej nad blachą lub dużym talerzem. Ostudzoną, ale jeszcze płynną polewę przelewaj powoli przez środek ciasta, pozwalając, by spływała po bokach. Łyżką rozprowadź ją równo na całej powierzchni. Gdy polewa wciąż jest miękka, możesz posypać całość ozdobami cukrowymi, wiórkami czekolady lub posiekanymi orzechami. Ciasto ponownie wstaw do lodówki na około 2 godziny, aby polewa dobrze zastygła.

15. Krojenie i podawanie
    Metrowiec kroi się zawsze po skosie, ostrym nożem z długim ostrzem. Dzięki temu na każdym kawałku wyraźnie widać naprzemienne warstwy ciasta i kremu. Nóż warto za każdym razem przetrzeć wilgotnym ręcznikiem papierowym. Plastry układaj na płaskim talerzu lub paterze. Ciasto przechowuj w lodówce, najlepiej pod przykryciem. Zachowuje świeżość i pełnię smaku przez około 4–5 dni.

Dodatkowe wskazówki i informacje

Temperatura składników i unikanie zakalca
Jajka i mleko najlepiej, aby miały temperaturę pokojową. Dzięki temu masa lepiej się ubija, a ciasto rośnie równomiernie. Zbyt długie mieszanie po dodaniu mąki i zbyt niska temperatura pieczenia to najczęstsze powody zakalca. Warto też nie otwierać piekarnika w pierwszych 25 minutach pieczenia.

Planowanie w czasie
Metrowiec jest ciastem dość pracochłonnym, ale bardzo wydajnym. Dobrze sprawdza się rozłożenie pracy na dwa dni: pierwszego dnia upiec ciasta i ugotować budyń, drugiego dnia przygotować krem, skleić kromki, schłodzić i oblać polewą. Dzięki temu cały proces jest spokojniejszy, a ciasto kroi się równo.

Jak podawać metrowca
Metrowiec smakuje najlepiej dobrze schłodzony, podany z kawą, herbatą lub filiżanką kakao. To idealny wypiek na święta, komunie, chrzciny czy większe spotkania rodzinne. Długa forma ciasta sprawia, że ładnie prezentuje się na prostokątnej paterze. Dla eleganckiego efektu możesz ozdobić każdy kawałek rozetką bitej śmietany lub listkiem mięty.

Przechowywanie i mrożenie
Gotowe ciasto trzymaj w lodówce, najlepiej w pojemniku lub szczelnie przykryte, aby nie wysychało i nie chłonęło zapachów z lodówki. Jeśli wiesz, że nie wykorzystasz całej porcji, możesz zamrozić same bochenki upieczonego, wystudzonego ciasta przed przełożeniem. Wystarczy owinąć je szczelnie w folię spożywczą. Rozmrożone ciasta mają praktycznie taki sam smak i strukturę jak świeżo upieczone.